Stephanie en ik zijn al tijdens de stageperiode in het derde semester bezig met datajournalistiek. Zo zijn wij op het idee gekomen om boeken te lezen over datajournalistiek en om in het vierde semester ook met data te gaan werken. Tijdens de stage is het wat op een lager pitje gezet, omdat het toen niet belangrijk was. Wel heb ik een datajournalistiek stuk kunnen maken voor Omroep Zeeland. Ik zelf wilde al een tijdje wat met onderzoeksjournalistiek doen. Stephanie begon toen over de datajournalistiek en toen heb ik besloten om ook met data te gaan werken.

Toen we op vier februari bij één kwamen voor de eerste keer en Roy zijn presentatie gaf werd het team gelijk uitgebreid met drie andere studenten: Mirthe, Eline en Karlijn. Stephanie en ik hebben toen besloten om de nadruk te leggen op het boek van Jerry Vermanen en Andrew Dasselaar, handboek internet research & datajournalistiek. Dit kwam ook omdat er anders te hoge kosten aan verbonden zouden zijn. Wel hebben Stephanie en ik naast dit boek ook het boek Handboek datajournalistiek van Henk van Ess en Hille van der Kaa gelezen. Uiteindelijk heeft Mirthe ook het tweede boek gekocht en gelezen.

In het begin lag de nadruk op de theorie. Eerst kennis ontwikkelen en verkrijgen en daarna die kennis omzetten in vaardigheden. Datajournalistiek is een ingewikkeld en gedetailleerd vakgebied. De theorie heeft bij ons voor bewustwording gezorgd en hierdoor konden we beter en sneller te werk gaan. Naast de literatuur hebben we ons ook bezig gehouden met workshops regelen. Zo hebben we twee workshops van het CBS (één op locatie in Den Haag en één voor de groep) gehad. We zijn één keer naar de bootcamp geweest van Bellingcat en een andere keer naar Meet The Press with Eliot Higgins over Bellingcat. Ook hebben we contact opgenomen met Pointer, die hebben enthousiast gereageerd wel moet de mededeling dat we beter in juli contact op konden nemen. Dan zou het wat rustiger zijn voor Pointer.

DDBL

Roy begon in februari al over een samenwerking met een ICT-minor die op dezelfde manier werkt als Condor. Hiermee zouden we datajournalistiek kunnen verrichten. Mirthe nam de rol als contactpersoon op zich en begon de samenwerking vorm te geven. Uiteindelijk heeft ze de rol aan iemand anders gegeven, omdat ze te weinig tijd had om het goed te kunnen doen. Nigel nam het stokje over en je kan veel over Nigel zeggen, maar hij heeft de samenwerking wel goed vorm gegeven. Met snelheid en souplesse zorgde hij ervoor dat we een idee hadden en dat we ook echt aan de slag konden. Alleen was dit idee niet iets waar ik graag aan mee zou willen werken. Uit de onderhandelingen kwam het concept een neutraliteitschecker. Dit zou een oplossing kunnen zijn voor de het verlies van vertrouwen in de journalistiek en daar ben ik het niet helemaal mee eens. Uiteindelijk heb ik besloten om samen met Mirthe, Eline en Stephanie om uit DDBL te stappen, om dat de koerswijziging te groot was in mijn ogen.

Wel wil ik benadrukken dat ik het knap vind wat Nigel, Mees en Rens nog hebben weten te maken van deze samenwerking. Ze hebben een origineel datajournalistiek idee er doorheen weten te krijgen. Toch sta ik nog altijd achter mijn eigen keuze om met DDBL te stoppen, hierdoor kon ik me beter focussen op onze manier om datajournalistiek aan te leren en mijn eigen weg om met datajournalistiek aan de slag te gaan.

Kennis in vaardigheden omzetten

Veel van de kennis die we in de boeken zijn tegengekomen zijn we ook in de praktijk gaan gebruiken. Dingen die we onder andere geleerd hebben van het boek, Internet research & datajournalistiek zijn:

  • Werken met een hypothese, hoofd- en deelvragen.
  • Goed inlezen in het onderwerp waar je je mee bezig gaat houden.
  • Slim en veilig zoeken, onder andere door middel van booleaanse operatoren bij internetzoekmachines.
  • Het belang van meerdere browsers. 
  • Geolocation. 
  • Deep web en open data-analyse.
  • Nieuwe sites ontdekt, zoals Reddit, Spokeo, Narcis. 
  • De ethiek van scrapen. 
  • Informatie structureren.
  • Werken met Excel, bijvoorbeeld trendlijn, draaitabel, visualisatie, overtollige informatie weghalen.

Het andere boek dat Mirthe, Stephanie en ik hebben geleerd gaf in mijn ogen wat meer diepgang, een paar dingen die ik daarvan heb opgestoken zijn:

  • Veel voorbeelden over datajournalistiek en daar hebben we van geleerd. 
  • Oppassen met verbanden leggen en conclusies trekken. 
  • Dataset controleren: betrouwbaar, juiste informatie?

Uiteindelijk is het ook de bedoeling geweest om deze theorie in de praktijk te kunnen brengen. Dat ging mooi samen met Duurzaam Bedrijfsleven die open stond voor een samenwerking op het gebied van datajournalistiek. Om deze samenwerking om te zetten in daden kwam de content director Joyce langs om naar onze ideeën te luisteren en veel van onze ideeën vond ze erg goed. Uiteindelijk zijn we aan de slag gegaan met de SDG’s belichten door middel van data van het CBS. Uiteindelijk hebben we besloten om in groepjes verder te gaan. Ik, individueel, Mirthe, Stephanie en Eline samen en Karlijn ook individueel. Als projectleider was dit lastig te coördineren, want daarnaast waren Mirthe en Stephanie ook nog bezig met data treinen (wat een super gaaf onderzoek en stuk is geworden). Ik heb toen voor mezelf besloten om de verantwoordelijkheid bij de anderen te leggen. Ik vertrouw volledig op iedereen om het goed af te ronden.

Kennis delen

We hebben veel gedeeld, zo hebben hebben we elke dinsdag bij elkaar gezeten om een korte update te geven over waar we zowel mee bezig waren. Naar mijn gevoel zijn we ook transparant naar de groep toe geweest over wat we allemaal hebben gedaan. Ik heb in ieder geval nooit te horen gekregen dat ik niet duidelijk was. Wel heb ik natuurlijk wel eens vragen gekregen voor verduidelijking, maar dat is logisch en dat verwachte ik ook wel weer aan de ene kant. Het laat namelijk ook een vorm van interesse zien. Mirthe en ik hebben nog een workshop gegeven over het boek dat we hebben gelezen en ik moet zeggen dat het leuk was, omdat er veel mensen geïnteresseerd in waren. In het begin keek ik er een beetje tegen op, maar uiteindelijk vond ik het erg leuk. Ook hebben we een workshop van het CBS geregeld voor de groep.

Onze toekomst…

Door de samenwerkingen die dit semster zijn ontstaan zijn we beter op elkaar ingespeeld. We zijn eerlijk naar elkaar toe, vullen elkaar aan en hebben respect voor de ander. We merken dat er een markt is voor datajournalistiek. Neem Duurzaam Bedrijfsleven als voorbeeld, ze waren direct enthousiast. Bovendien blijkt uit literatuur dat er steeds meer behoefte is aan datajournalistiek. Mirthe en ik zijn ook op het idee gekomen om twee innovatieve ideeën en grote markten bij elkaar brengen. Zo zouden we graag een podcast willen maken met datajournalistiek erin. Als we in februari weer bij elkaar komen na onze minor, willen we onze kennis van datajournalistiek misschien toepassen in ons eigen datajournalistiek bedrijf, een naam voor dat bedrijf is er misschien ook al: Data Bewijst. Ik hoop ook dat we nog een podcast kunnen maken met datajournalistiek, dat lijkt me erg gaaf.

Een tijdlijn

Om alles een beetje inzichtelijk te maken heb ik een interactieve visualisatie gemaakt in de vorm van een tijdlijn. Op deze tijdlijn staan de belangrijkste punten in onze ogen.

Competenties

Dan nog om af te sluiten de competenties kort toegelicht bij dit project.

  • Publieksgerichtheid: Een platform waar onze producties gepubliceerd worden (Duurzaam Bedrijfsleven). Daarnaast hebben we voor verschillende doelgroepen gewerkt en we zijn ook op een trend gesprongen die het publiek prettig vindt. Als het publiek dataverhalen niet prettig zou vinden, dan zou er niet zo’n grote vraag zijn op de markt.
  • Reserach: Kennis opgedaan uit twee boeken, workshops, lezingen en die kennis doorgegeven aan anderen en in de praktijk toegepast. We hebben ook meerdere invalshoeken bij het actuele onderwerp, zoals de SDG’s bedacht. Op basis van mondelinge Nederlandse interviews en Engelstalige bronnen hebben we besloten welke informatie (in)relevant is voor onze producties. 
  • Produceren: We hebben meerdere complexe producties gemaakt op de lange termijn. Dit hebben we gedaan met aansturing van onze opdrachtgever/content director. De Nederlandse taal hebben we afgestemd op het specifieke publiek van Duurzaam Bedrijfsleven (hoogopgeleide mensen in het bedrijfsleven met kennis van economisch jargon). 
  • Vernieuwen: We denken na over een eigen bedrijf waarbij we de vernieuwende wijze van datajournalistiek toepassen die aansluit bij de vraag uit het mediaveld. Op deze manier weten we ook wat de (freelance)markt ons kan bieden.
  • Reflecteren: Door middel van een literatuuronderzoek voor onszelf (datajournalistiekboeken,  SDG’s en economie) hebben we een visie kunnen formuleren over datajournalistiek. Zoals dat we alleen in noodgevallen willen scrapen, omdat het ethisch niet verantwoord is. Daarnaast weten we dat de UAVG uitzonderingen heeft, zolang je maar in het maatschappelijke belang denkt. Toch moet je altijd wel voorzichtig zijn. Jij kan het misschien wel als maatschappelijk belang zien, maar misschien ziet de rechter dat wel anders.

0 reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *